Szczeciński pejzaż sprzed I wojny światowej. Ten obraz to perła w muzealnym zbiorze

Ikonografia Szczecina z początku XX wieku jest dziś niezwykle rzadka, co czyni ją cennym źródłem wiedzy o historii i rozwoju miasta. Materiały z tamtego okresu, takie jak fotografie, pocztówki czy ryciny, ukazują dawny układ urbanistyczny, architekturę oraz życie codzienne mieszkańców w czasach dynamicznego rozwoju Szczecina. Ze względu na zniszczenia wojenne i późniejsze przemiany, wiele z tych obrazów zaginęło lub jest trudno dostępnych, co sprawia, że każda zachowana ikona miasta z tamtego okresu ma wyjątkową wartość historyczną i kulturową.

Jednym z dzieł, jakie znajduje się w zbiorach Muzeum Narodowego w Szczecinie jest pastelowy pejzaż Marie Elisabeth Moritz Lübben, pochodzi jeszcze z czasów sprzed I wojny światowej.

– W pierwszej połowie XX wieku artyści najczęściej przedstawiali widoki portu ze wzgórzem zamkowym i panoramą Starego Miasta, z budowanymi od 1901 roku dzisiejszymi Wałami Chrobrego, a także ujęcia od strony wyspy rzecznej ze spichlerzami – Łasztowni. Prace te dokumentowały nie tylko zmiany zachodzące w wyglądzie portu, ale i jego organizacji – przy Łasztowni cumowano duże statki morskie, z których towary transportowano w głąb lądu, zaś przy nabrzeżu Starego Miasta kotwicowano płaskie łodzie rybackie, których towary były dostarczane bezpośrednio na ulokowane tam stragany – tłumaczy Małgorzata Peszko z Muzeum Narodowego w Szczecinie.

Taką organizację nabrzeży zauważyć można w impresjonistycznym pejzażu z 1905 roku niemieckiej artystki Marie Elisabeth Moritz Lübben (1860–1925). Wykonany techniką pastelową obraz portu w Szczecinie wskazuje na zainteresowanie się malarki nadbałtyckimi krajobrazami.

– Jednak w jej dziele nie chodziło o szczegółowe i wierne przedstawienie portowego widoku, ale o uchwycenie panującego przy nabrzeżach nastroju. Zespół budynków potraktowany umownie i niezgadzający się z rzeczywistym wyglądem, prezentuje spichlerze, charakterystyczny element nabrzeża w rejonie wyspy rzecznej. Jednostki pływające także ukazane zostały schematycznie, ale na pierwszym planie można rozpoznać, dzięki specyficznemu ożaglowaniu w kolorze ceglanej czerwieni, typową dla terenów Pomorza rybacką łódź żaglową. Należy dodać, że ikonografia Szczecina pochodząca z samego początku XX wieku jest obecnie bardzo rzadko spotykana – wyjaśnia Małgorzata Peszko.

Obraz ma wysokość 18,5 cm, szerokość 31.3 cm. Obecnie nie jest eksponowany.