Niemcy lubią nas bardziej, ale nadal dzieli nas historia – tak jednym zdaniem można opisać najnowsze wyniki raportu Barometr Polska-Niemcy. Badanie pokazują jak wyglądają nasze stosunki z sąsiadem. I w tym roku zaskoczenie. Jak się okazuje Niemcy myślą o naszym kraju coraz lepiej, ale co piątemu Polakowi – Niemcy kojarzą się z okupantem.
Dla wielu Polaków Niemcy nadal kojarzą się głównie z naszą trudną historią, zwłaszcza związaną z II wojną światową. Dla co piątego Polaka Niemcy to okupanci i najeźdźcy. Jednak tych negatywnych skojarzeń jest mniej niż cztery lata temu. Dla Niemców skojarzenia dotyczące historii to zaledwie 6% skojarzeń. Ponad 2/3 Niemców uważa, że we wzajemnych relacjach powinniśmy skupić się na teraźniejszości i przyszłości.
Niemcy lubią przyjeżdżać do Polski turystycznie, uważają, że jest u nas tanio. Ponad 1/4 badanych właśnie ten argument podała jako główny w kwestii atrakcyjności naszego kraju.
Doceniają też naszą gościnność, serdeczność i otwartość. A Polacy niezmiennie, od lat, naszych sąsiadów oceniają jako kraj nowoczesny choć według raportu Niemcy są coraz gorzej postrzegani przez Polaków. Jak oceniają badacze może to mieć związek z m.in. informacjami o kłopotach gospodarki RFN, wzroście prawicowego populizmu czy polityce migracyjnej w Niemczech.
Badania pokazują, że w stosunku do tych z poprzednich lat nasi sąsiedzi lepiej oceniają Polskę pod kątem funkcjonowania państwa i polityki regionalnej – to jednak mimo to mają problem w jednoznacznej ocenie Polaków.
Dwie trzecie badanych po obu stronach granicy zgodnie przyznają, że stan relacji polsko-niemieckich jest dobry. Tylko co piąty uważa, że stosunki dwustronne są złe.
– Osoby uznające stosunki za dobre podzielają także opinię, że wynikają one przede wszystkim z łączących oba kraje interesów gospodarczych oraz z bezpośrednich kontaktów obu społeczeństw. Polacy twierdzący, że stan relacji jest zły, wskazują jako przyczynę w większości niewystarczające rozliczenie niemieckich zbrodni wojennych w Polsce. Największa grupa Niemców twierdzi, że powodem złych – w ich ocenie – stosunków są rozbieżne interesy polityczne obu krajów – czytamy w raporcie.
W badaniu ankietowanych zapytano też o sprawy aktualne, jak na przykład wojna na Ukrainie. I w tej kwestii oba kraje są zgodne co do wprowadzenia gospodarczych sankcji przeciwko Rosji. Tyle, że w Polsce sankcje popiera aż trzy czwarte pytanych a w Niemczech 58 proc. respondentów. Zgoda jest również w kwestii uznania Rosji jako zagrożenia militarnego, dlatego nieco ponad połowa Polaków uważa, że wzmocnienie niemieckiej armii zwiększy także nasze bezpieczeństwo, ale jedna czwarta ma wobec tego obawy, podyktowane polsko-niemiecką historią.
– W Niemczech przekonanych o tym, że silniejsza Bundeswehra wzmocni także bezpieczeństwo sojuszników, w tym polskie, jest przekonanych prawie dwie trzecie badanych. Jest to najwyższy wynik od początku zadawania tego pytania w Barometrze Polska – Niemcy – czytamy w raporcie.
To co nie powinno dziwić a jest bardzo widoczne w raporcie to fakt, że postrzeganie sąsiada zależy od upodobań politycznych. Te pozytywne opinie o Niemcach wygłaszają wyborcy Koalicji Obywatelskiej, Trzeciej Drogi i Lewicy, więcej negatywnych pojawia się natomiast wśród sympatyków Prawa i Sprawiedliwości i Konfederacji. Z kolei oceny Niemców zależą od regionu z jakiego pochodzą . Mieszkańcy wschodu są bardziej przyjaźni Polakom.
– Polaryzacja polityczna jest nieco mniej widoczna w pytaniach dotyczących polityki wobec Rosji i Ukrainy, ale i tutaj są różnice, przy czym szczególnie wyróżniają się opinie zwolenników Konfederacji. Analiza pokazuje także duże znaczenie takich zmiennych, jak wiek i wykształcenie, a mniejsze – miejsca zamieszkania czy regionu, z którego pochodzi osoba ankietowana – analizują badacze.
Raport przygotował Instytut Spraw Publicznych w Warszawie we współpracy z polsko-niemieckimi organizacjami. Badania robione są od 20 lat. Barometr Polska – Niemcy analizuje wzajemne postrzeganie się Polaków i Niemców. Część pytań rokrocznie się powtarza, dzięki temu można śledzić reakcje obu społeczeństw na zmiany zachodzące w naszych krajach i przede wszystkim we wzajemnych relacjach. Natomiast nowe pytania pozwalają zaobserwować nastroje związane z bieżącą sytuacją, nie tylko w Polsce i Niemczech, ale też na arenie międzynarodowej.
