Jak odbudować historię i jednocześnie nadać jej współczesny sens? Na to pytanie próbuje odpowiedzieć wystawa „Retrowersje. Nowe, całkiem stare szczecińskie Podzamcze”, którą do 8 lutego można oglądać w TRAFO Trafostacji Sztuki w Szczecinie. Ekspozycja przenosi widzów w świat powojennych wizji, architektonicznych decyzji i artystycznych interpretacji, które ukształtowały dzisiejszy obraz jednej z najbardziej symbolicznych części miasta.
Wystawa łączy materiały historyczne z refleksją współczesnych twórców. Prezentowane są archiwalne projekty architektoniczne, filmy, artefakty oraz bogata dokumentacja fotograficzna, które opowiadają o procesie przywracania klimatu Podzamcza po wojennych zniszczeniach. To opowieść o próbie odtworzenia „starego miasta” w nowej, powojennej rzeczywistości.
Istotnym elementem ekspozycji są również prace współczesnych artystek i artystów, m.in. Macieja Cholewy, kolektywu Centrum Centrum (Małgorzata Mazur i Łukasz Jastrubczak), Zuzy Golińskiej i Trina Alta, Krzysztofa Maniaka, Małgorzaty Markiewicz, Gizeli Mickiewicz, Dominiki Olszowy, Dominiki Skutnik, Zuzanny Skurki oraz Wiktorii Walendzik. Ich realizacje nie tylko komentują historię Podzamcza, ale także stawiają pytania o pamięć miejsca, tożsamość i sens rekonstrukcji w przestrzeni miejskiej.
Za koncepcję wystawy odpowiada zespół kuratorski w składzie Mateusz Włodarek, Stanisław Ruksza i Emilia Orzechowska, przy współpracy koncepcyjnej z Zuzanną Mielczarek. Projekt powstał we współpracy Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki, TRAFO Trafostacji Sztuki w Szczecinie oraz Centrum Sztuki Galeria EL w Elblągu, z udziałem lokalnych ekspertów, architektów i badaczy.
„Retrowersje” są kolejną odsłoną cyklu zapoczątkowanego w 2023 roku przez NIAiU. Szczecińska edycja skupia się na Podzamczu jako przestrzeni, w której historia, architektura i współczesna refleksja artystyczna przenikają się, tworząc wielowymiarową opowieść o mieście i jego pamięci.
