Choć dziś Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie kojarzy się przede wszystkim z nowoczesnymi laboratoriami, inżynierią i technologiami przyszłości, jego tożsamość ma równie silne, „zielone” korzenie. Cofając się o ponad 70 lat, trafiamy do momentu, w którym w Szczecinie rodziła się Wyższa Szkoła Rolnicza – instytucja, która na dekady ukształtowała rolniczy i przyrodniczy filar uczelni.
Dziś historia WSR wraca w ramach jubileuszowego cyklu „80 lat ZUT”, przypominającego, że współczesny uniwersytet to suma doświadczeń wielu pokoleń naukowców, studentów i pracowników. Formalny start akademickiego rolnictwa w Szczecinie datowany jest na 17 lipca 1954 roku. Właśnie wtedy Prezydium Rządu podjęło decyzję o utworzeniu Wyższej Szkoły Rolniczej w Szczecinie.
Misję organizacji nowej uczelni powierzono prof. Marianowi Lityńskiemu – wybitnemu naukowcowi, który został pierwszym rektorem i kierował szkołą do 1959 roku. Jak podkreślają historyczne źródła, jego zadaniem było nie tylko stworzenie struktur uczelni, ale przede wszystkim zbudowanie zaplecza kadrowego dla rozwijającego się rolnictwa i przemysłu rolno-spożywczego w regionie.
Wyższa Szkoła Rolnicza od początku miała bardzo konkretną misję – przygotowywać wysoko wykwalifikowanych specjalistów, którzy będą wspierać modernizację polskiej wsi i rozwój sektora żywnościowego.
Już w pierwszym roku działalności w murach uczelni studiowało 248 osób. Program nauczania szybko się rozwijał.W 1954 roku uruchomiono Wydział Rolny, rok później powstał Wydział Zootechniczny oraz Studium Zaoczne dla osób pracujących, a w 1957 roku oba wydziały połączono w jeden Wydział Rolniczy. To właśnie wtedy zaczęła się budować akademicka tradycja, która dziś stanowi fundament jednej z największych uczelni technicznych w regionie.
Jednym z najważniejszych elementów kształcenia w WSR była praktyka. Studenci nie ograniczali się do sal wykładowych – zdobywali doświadczenie w terenie.
Ćwiczenia odbywały się m.in. w szklarni i ogrodzie przy ul. Królowej Korony Polskiej oraz w Rolniczych Zakładach Doświadczalnych w Lipkach, Ostoi, Przylepie i Rajkowie. To tam przyszli agronomowie i zootechnicy uczyli się pracy z roślinami i zwierzętami w realnych warunkach.
Jak podkreślają historycy, ten model nauczania miał kluczowe znaczenie dla jakości kształcenia – łączył teorię z praktyką w sposób, który w tamtym czasie był nowatorski.
Od 1955 roku studenci Wyższej Szkoły Rolniczej mogli korzystać z Domu Studenckiego przy ul. Monte Cassino 16, która wówczas nosiła nazwę ul. Armii Czerwonej. To tam toczyło się codzienne życie akademickie – nauka, integracja i budowanie pierwszych środowisk naukowych. Dla wielu ówczesnych studentów był to pierwszy kontakt z życiem w dużym mieście i początkiem drogi zawodowej, która często prowadziła ich w różne regiony Polski.
Dziś rolnicza tradycja Wyższej Szkoły Rolniczej stanowi jeden z dwóch filarów współczesnego Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego. Obok nauk technicznych i inżynieryjnych to właśnie nauki przyrodnicze, rolnicze i zootechniczne budują unikalny charakter uczelni.
Historia WSR pokazuje, że ZUT od początku był uczelnią łączącą różne światy nauki – od laboratoriów po pola uprawne i gospodarstwa doświadczalne.
W ramach jubileuszowych obchodów 80-lecia ZUT uczelnia zachęca absolwentów, pracowników i sympatyków do dzielenia się wspomnieniami z czasów Wyższej Szkoły Rolniczej i Akademii Rolniczej. Archiwalne zdjęcia, anegdoty i historie mają pomóc odtworzyć obraz uczelni, która przez dekady kształtowała rolniczą elitę regionu.