Niecodzienna operacja na Ostrowie Grabowskim. Aby wymienić jeden z kluczowych elementów instalacji szczecińskiego EcoGeneratora, trzeba było otworzyć dach zakładu. Stary, ważący około 9 ton wymiennik spalin został wyciągnięty na zewnątrz, a jego miejsce zajął nowy. W akcji wykorzystano dwa dźwigi, w tym potężną 250-tonową maszynę.
W szczecińskim EcoGeneratorze trwa coroczny postój remontowy. Od 31 lipca obie linie spalania są wygaszone, a pracownicy i wykonawcy wykorzystują ten czas na przeglądy, remonty oraz wymianę elementów, których nie można serwisować podczas normalnej pracy instalacji. Tegoroczna operacja miała jednak wyjątkowo spektakularny charakter.
Najważniejszym zadaniem tegorocznego postoju jest wymiana wymiennika spalin na pierwszej linii spalania. To niepozorne z zewnątrz urządzenie pełni bardzo ważną funkcję w procesie oczyszczania spalin. W jego konstrukcji znajduje się około 1200 teflonowych rurek, z których każda ma około czterech metrów długości.
– Odpowiada za utrzymanie właściwej temperatury spalin podczas procesu ich oczyszczania. Wymiennik schładza spaliny opuszczające elektrofiltr przed ich skierowaniem do mokrego systemu oczyszczania, a następnie podgrzewa spaliny opuszczające ten układ, zanim trafią do filtra workowego – wyjaśnia Anna Folkman, rzeczniczka prasowa Zakładu Unieszkodliwiania Odpadów.
Dotychczasowy wymiennik był już naturalnie zużyty. Część jego rurek została zaślepiona, co wpływało na sposób przepływu spalin przez urządzenie. Dalsza eksploatacja mogłaby w konsekwencji prowadzić do problemów z funkcjonowaniem układu oczyszczania. Nowy element ma zapewnić prawidłowy przepływ i właściwe parametry pracy instalacji.
Wymiana urządzenia ważącego około 9 ton nie była prostym zadaniem. Nie dało się go po prostu wprowadzić do hali przez standardowy wjazd. Dlatego cała operacja odbywała się przez dach.
Przygotowania trwały kilka dni. Najpierw należało bezpiecznie rozłączyć stary wymiennik, usunąć izolację i zdemontować większość śrub. Dopiero wtedy można było przystąpić do właściwej operacji. W kulminacyjnym momencie na miejscu pojawiły się dwa dźwigi.
Mniejszy, określany jako „pięćdziesiątka”, służył m.in. do zdjęcia nowego wymiennika z przyczepy i odłożenia starego urządzenia. Do właściwej wymiany wykorzystano jednak znacznie większą maszynę. Jej parametry robią wrażenie: udźwig do 250 ton i wysokość około 70 metrów.
– Nowy wymiennik waży około 9 ton, więc taki dźwig nie ma z tym najmniejszego problemu – mówi Robert Zawada, kierownik projektu ze spółki EKO-ENERGIA, wykonawcy prac.
Zanim jednak 9-tonowe urządzenie mogło opuścić budynek, konieczne było przygotowanie „drogi” przez dach. Najpierw dźwig zdemontował ważącą około 7 ton klapę dachową. Następnie z wnętrza zakładu wydobyto około 4-tonowy kanał spalin. Dopiero później przyszła kolej na stary wymiennik.
W odwrotnej kolejności przeprowadzono montaż nowego urządzenia. Wymiennik, wcześniej przetransportowany z magazynu EcoGeneratora, został podniesiony i przez otwór w dachu umieszczony w instalacji. Cała kulminacyjna operacja zajęła jeden dzień.
Choć dla mieszkańców tego typu prace mogą wyglądać jak wyjątkowe przedsięwzięcie logistyczne, dla instalacji tego typu są elementem regularnej eksploatacji. Coroczny postój remontowy pozwala wykonać prace serwisowe, przeglądy i wymiany elementów, których nie można przeprowadzić podczas pracy linii.
– Regularne postoje technologiczne są niezbędnym elementem eksploatacji nowoczesnych instalacji termicznego przekształcania odpadów. Pozwalają utrzymać wysoki poziom bezpieczeństwa pracy, zapewniają niezawodność działania urządzeń, wysoką skuteczność oczyszczania spalin oraz przygotowują zakład do kolejnych miesięcy bezpiecznego i efektywnego funkcjonowania – podkreśla Anna Folkman.
Na drugiej linii podobna wymiana nie jest obecnie konieczna. Ze względu na mniejsze zużycie tego elementu planuje się ją dopiero za rok lub dwa. Zakończenie wszystkich prac tegorocznego postoju oraz ponowne uruchomienie obu linii zaplanowano do 6 września.
Szczeciński Zakład Unieszkodliwiania Odpadów na Ostrowie Grabowskim działa od grudnia 2017 roku. W procesie termicznego przekształcania odpadów komunalnych odzyskuje energię, produkując jednocześnie prąd i ciepło.
Skala działalności jest znacząca. Do końca 2025 roku EcoGenerator przyjął około 1,27 mln ton odpadów, dostarczonych w niemal 102 tys. transportów. W tym czasie zakład wyprodukował około 4,33 mln GJ energii cieplnej brutto oraz blisko 568 tys. MWh energii elektrycznej brutto.